Vitan er pallurin - forvitni er drívmegin
Hjalmar P. Petersen

Hjalmar P. Petersen

dr.phil., lektari í málfrøði
Føroyamálsdeildin

Samband

Telefon:+298 292541
hjalmar(at)setur.fo

Um Hjalmar

Útbúgving

Cand. phil. í norrønari filologi Københavns Universitet (1989-1993)

MA í málvísindum Yale Unversity (1997-2000) 

Dr. philos í málfrøði (Hamburg  2008.)

Undirvísing

Á støðisnáminum: Málsøga, mállæra 1

Á framhaldinum: Søguligum málvísindi, málamót & tvímæli.

PhD-vegleiðari hjá Sissal Rasmussen; verkætlanarheiti: Máltøka hjá føroyskum børnum.

Granskingaráhugamál

  • Tvímæli/málamót
  • Málvariatión
  • Syntaks
  • Móðurmálsdidaktikkur
  • Søgulig málvísindi
  • Málføri (nýggjarmálførisformatiónir)

Seinastu útgávur

2012. Orðmyndan í føroyskum. Varðin 79: 46-67.

2012. Føroyskt-danskt málamót. Prosessir og úrslit. Frændafundur 7. 127-145. Ritstj. T. Sigurðardóttir og Magnús Snædal.

2012. Pseudo-coordinations in Faroese (Hjalmar P. Petersen & Caroline Heycock) í: Multilingual Individuals and Multilingual Societies, bls. 259-280. Ritstj. K. Braunmüller C. Gabriel. John Benjamins.

 

Gransking

Gransking

Hevur síðani 2005 granskað í málamóti, tvímæli, málvariatión, syntaks, málbroyting og sosiolingvistikki.

Aktuellar verkætlanir

  • Lærubók í málfrøði
    Arbeiðir í løtuni saman við øðrum málfrøðingum við eini lærubók í málfrøði ætlað studentum og øðrum áhugaðum. Hetta eru greinar um ymisk málfrøðilig evni (t.d. mállæru, ljóðfrøði, pragmatikk, merkingarfrøði, purismu, samfelagsmálvísindi).
  • Nýggjar dialektformatiónir
    Farið verður í næstum undir at savna tilfar í Havnini. Ætlanin er at kanna, hvussu ella um tilflytarar úr teimum ymisku bygdunum hava tillagað mál sítt, og um vit hava fingið nýggjar dialektformatiónir í Havnini. Ætlanin er at gera upptøkur við tí elsta ættarliðinum (70 ár og uppeftir), og børnum teirra.
  • ScanDiaSyn
    Hjalmar er knýttur at ScanDiaSyn, har tilfar hevur verið savnað. Høvuðsdenturin liggur á syntaktiskum variatiónum.
  • Syntactic Structures of the Worlds Languages
    Hjalmar hevur ábyrgdina av tí føroyska tilfarinum.
  • Nýtslan av hvørjumfalli millum ung (tilfar er savnað). 
  • EVALIISA: The Evolution of Case, Alignment and Argument Structure in Indo-European. Umsjón: Jóhanna Barðdal. 
  • Færøyske dialektendringsprosesser. E. Bugge, H. Sandøy, Jógvan í Lon Jacobsen, Hjalmar P. Petersen.

Lidnar verkætlanir

1995. Føroysk-donsk orðabók. Høvuðsritstjóri. Hjálparritstj. var M. Staksberg. Givið út: Føroya Fróðskaparfelag, Tórshavn 1995. Orðabókin vísir sum ein tann fyrsta føroyskt talumál.

2005-2011. K8: Frábrigdi í fleirmæli í Føroyum (Varianz in der Mehrsprachigkeit auf den Färöern) Fór fram á universitetinum í Hamborg. Her arbeiddi Hjalmar P. Petersen sum vísindaligur medarbeiðari við ábyrgd av korpusinum, data, innsavning av data, uppbygging av databasuni umframt ábyrgd av granskingarhjálparum. Ransóknarevnið var serliga morfo-syntaktisk drøg í føroyskum og í føroyskum-donskum. Endamálið var at kanna, hvat slag av tvímæli tað er, sum er í Føroyum, og‚ hvussu tað háttar sær í málbrúkinum hjá teimum trimum ættarliðunum. Hugt varð at m.a. kodu-skifti, yvirførslu av málmerkjum frá donskum til føroyskt og athalli.

Útgávur

Bøkur

2011: Hin føroyska navnabókin. Nøvn í Føroyum. Forlagið Málseta: Sandavágur.
2010: The Dynamics of Faroese-Danish Language Contact. Winter: Heidelberg.
2009: Faroese: A Language Course for Beginners: Textbook. J. Adams & H. P. Petersen. Stiðin: Tórshavn.
2009. Faroese: A Language Course for Beginners: Grammar. H. P. Petersen & J. Adams. Stiðin: Tórshavn.
2009: Gender Assignment in Modern Faroese: Dr. Kovac: Hamburg.
2005: Fabula. Týtt og lagt til rættis lærubók í latíni. Stiðin: Tórshavn.
2004: Faroese. An Overview and Reference Grammar. Saman við: Høskuldi Thráinssyni, Jógvan í Lon Jacobsen & Zakarisi Svabo Hansen. Føroya Fróðskaparfelag: Tórshavn.
2003: Steinur brestur fyri mannatungu. Tiltaksorðabók á føroyskum. Inngangur P. Isholm. Brattalíð: Tórshavn
1995: Donsk-føroysk orðabók. Høvuðsritstj. H. P. Petersen, hjálparritstj. M. Staksberg. Føroya Fróðskaparfelag: Tórshavn.

Nakrar greinar

2012. Orðmyndan í føroyskum. Varðin 79: 46-67.
2012. Føroyskt-danskt málamót. Prosessir og úrslit. Frændafundur 7. 127-145. Ritstj. T. Sigurðardóttir og Magnús Snædal.
2012. Pseudo-coordinations in Faroese (Hjalmar P. Petersen & Caroline Heycock) í: Multilingual Individuals and Multilingual Societies, bls. 259-280. Ritstj. K. Braunmüller C. Gabriel. John Benjamins.
2011. Færøsk-dansk. Í Norsk Lingvistisk Tidskrift 29: 293-313.
2011. Mia Malua…mín knáa. Sekvensen mellemhøj/lav vokal + tryksvagt /a/ i færøsk. Íslenskt mál 33: 75-83.
2011. The convergence process between Faroese and Faro-Danish, Nordic Journal of Linguistics 34(1), 5–28. 
2011: Related languages, convergence and replication:Faroese-Danish, International Journal of Bilingualism 15: (I) 101-120. 
2010: Two Changes in Faroese: A Common Denominator? Íslenskt mál 32: 115–132. 
2010: Jakobsen’s Faroese orthography from 1889. Í Turið Sigurðard. Brian Smith (ritstj.). Jakob Jakobsen in Shetland and the Faroes. Shetland Amenity Trust/University of Tórshavn: Lerwick/Tórshavn. 
2010: Analytiskt mið- og hástig í føroyskum, Fróðskaparrit 58: 5-17. 
2009: Føroyskt-danskt málamót, Varðin 76:3-39. 
2009: Hvat siga suðuroyingar um suðuroyarmál, Varðin 76: 40-43. 
2009. Converging verbal phrases in related languages: A case study from Faro-Danish and Danish-German language contact situations. (Saman við K. Kuehl). Í K. Braunmueller J. House (ritstj.) Convergence and Divergence in Language contact Situations. John Benjamins Publishing Company, Amsterdam/Philadelphia, bls. 101-125. 
2009: Convergence in Faro-Danish,  Arkiv för Nordisk Filologi 124: 165-185. 
2008: Væk af vejen, konge skrejen: Gøtudanskt or Dano-Faroese, RASK 28: 43-53 
2008: The Borrowing Scale and Faroese-Danish Language Contact, Fróðskaparrit 56: 97-115. 
2008: Navnorðaavleiðslur, Varðin 75: 26-43. 
2008: Tann nýggi noktandi boðshátturin í føroyskum, Íslenskt Mál, 30: 141-152. 
2007: Tilpassing av importord i færøysk talemål. Saman við H. Sandøy. Í Pia Jarvad Helge Sandøy (ritstj) Stuntman og andre importord i Norden, 53-71. Novus: Oslo. 
2007: Gender in Language Contact: Evidence from Faroese-Danish and Catalan-Spanish. Ariadna Benet, Susana Cortés and Hjalmar P. Petersen, Fróðskaparrit, 55: 94-114. 
2007: Máleftirherming ella driv, Varðin 74: 39-48. 
2007: Sprog og identitet på Færøerne. Et spørgsmål om ord. Í Språk og identitet. Spritt Österut. Høgskulen i Volda. Volda 2007. Skrifter frå Ivar-Aasen-instituttet. 26:28-39. 
2006: Opacity in Finnish. Í: Bókmentaljós, ritsj. M. Marnersdóttir; Føroya Fróðskaparfelag: Tórshavn. bls. 294-300. [rætt útgáva fæst frá høvundanum]
2006: Føroyskt-danskt málsamband: athall, tillaging, eingangstillaging og málbyggi. Fróðskaparrit 54: 8-20. 
2005: Frænda-r. Fróðskaparrit 53: 6-13 
2004: The change of the th  h in Faroese, RASK 21: 55-63. 
2004: Trendes in the linguistic development since 1945 V: Faroese: Í The Nordic Languages. International Handbook of the History of the North Germanic Languages. Ed. Oskar Bandle (main editor), Kurt Braunmüller, Erns Håkon Jahr, Allan Karker, Hans-Peter Naumann, Ulf Teleman. Vol. 2. 1839-1843. Walter de Gruyter. Berlin/New York. 
2003: Orðið vari í Finnurin fríði, Varðin 70: 66-71 
2002: Diskursgreining av bundnum lýsingarorðum. Serligur dentur er lagdur á lýsingarorð uttan tað bundna kenniorðið. Í A. Johansen o.o. (ritstj). Eivindarmál. Annales Societatis Scientiarum Færoensis. Supplementum XXXII: 283-295. Føroya Fróðskaparfelag: Tórshavn. 
2002: Kurylowicz’s Fourth Law in Syntax and Morphology and a possible Exception. Examples from Faroese, RASK 16: 85-98. 
2002: Verschärfung in Old Norse and Gothic, Arkiv för Nordisk Filologi, 117: 5-27. 
2002: Quirky Case in Faroese, Fróðskaparrit. 50: 63-76. 
2002: Øskudólgur, roynd til eina greining, Varðin 69: 174-184. 
2001: Ymiskar meiningar um lániorð í føroyskum. Eftirkrígstíðin. Málting 29:11-18. 
2001: Hovedverber i færøsk. En studie af ordstadiet. Norsk Lingvistisk Tidskrift 19: 3-28. 
2001: Samansett sagnorð við endur-, Fróðskaparrit 48: 21-28. 
2001: Fípan fagra, Varðin 68: 138-150. 
2000: IP or TP in Modern Faroese. Working Papers in Scandinavian Syntax, 66: 75-83. 
2000: Mátingar av sjálvljóðum í føroyskum. Málting 28: 37-43. 
1999: Kloyvdir setningar í føroyskum, Málting 26: 15-24. 
1999: Metathesis in Faroese Adjectives. Íslenskt mál og almenn málvísindi, 21: 172-180. 
1998: Framkoman av 1. persóni í føroyskum, Málting 23: 34-37. 
1997: Man vil ikke se noget, som man ser. Man vil ikke se noget således som man ser det. LexicoNordica 4: 119-133 
1997: Skensil mótvegis skrímsli, Málting 20: 12-23. 
1996: Deiksisávirkan á sagnorðabendingina, Málting 16: 32-35. 
1996: Vágamálføri, Fróðskaparrit 44: 5-21. 
1996: Samnýting, Málting 18: 22-25. 
1995: Tjúkt, tjúkd el. tjykd, Málting 14: 26-29. 
1995: Broyting hjá J. Jakobsen. Eitt 100 ára minni. Málting 15: 42-43.  
1995: Kunning av íslendingasøguni, Varðin 62: 13-20. 
1995: Innlænt orð í føroyskum, Málting 13: 2-8. 
1995: En kort oversigt over færøsk udtale. Í Donsk-føroysk orðabók, (ritstj.) Hjalmar P. Petersen (høvuðsritstjóri) Marius Staksberg (hjálparritstjóri). Føroya Fróðskaparfelag: Tórshavn. 874-876. 
1994: Ró nú Snoprikkur. Í Jógvan í Lon Jacobsen o.o. (ritstj.) Sýnisstubbar, 47-48. 
1993: Eldar, málstrev og aðrir vansar, Málting 8:12-22. 
1992: Skerpingin í føroyskum. Í Magnús Snædal og Turið Sigurðardóttir, (ritstj.). Frændafundur 11-19. Háskólaútgáfan: Reykjavík/Tórshavn. 
1992: Sagnorðaflokkar, Málting 5:31-38.

Ritstjórnað

2012. 4 or more languages for all: Language policy challenges of the future. Saman við Karin Jóhonnu L. Knudsen og Kára á Rógvi. Novus Press. Oslo.

CV

Persónsupplýsingar

Føddur 24.09.62.

Útbúgving

2008: Dr. phil. frá universitetinum í Hamborg við ritgerðini "Gender Assignment in Modern Faroese" (givið út: Verlag dr. Kovac: Hamburg, 2009). Í ritgerðini verður víst á, at kynstillutanin í føroyskum er reglustýrd. Talan er um merkingarligar tillutanarreglur og formligar tillutanarreglur. 
2000: MA í málvísindum, Yale Unversity. 
1993: Cand. phil. í norrønari filologi Københavns Universitet (hetta saman við málvísindunum í Íslandi varð góðtikið sum cand. mag. í
Keypmannahavn).
1993: BA í málvísindum, Háskóli Íslands.
1983: Exam. art. í føroyskum og norðurlendskum, Fróðskaparsetur Føroya

Størv

2012. Lektari í málfrøði. Fróðskaparsetur Føroya (Føroyamálsdeildin).
2005-2011. Vísindaligur medarbeiðari, SFB Mehrsprachigkeit, Universität Hamburg.
2004-2005. Tímalærari. Miðvágs-Sandavágs Skúli.
2004-2005. Tímalærari í málsøgu (støðisnám). Føroyamálsdeildin, Fróðskaparsetur Føroya.
2004 (nakrar mánaðir). Granskingarhjálpari. Føroyamálseildin, Fróðskaparsetur Føroyar.
2003-2004. Bókadeild Føroya Lærarafelags, har hann týddi triologiina His Dark Materials eftir P. Pullman. Hetta varð tíðaravmarkað starv í nakrar mánaðir.
2002-2003. Føroya Handilsskúli á Kambsdali. Undirvíst í føroyskum.
2002-2003. Tímalærari í málsøgu (støðisnám) og søguligum málvísindum (framhald) á Føroyamálsdeildini.
2001-2002. Tímalærari í føroyskum og latíni á Føroya Studentaskúla og HF-Skeiðið í Hoydølum. Tímalærari á Føroyamálsdeildini í málsøgu (støðisnám).
2000-2001. Føroya Handilsskúli á Kambsdali. Undirvíst í føroyskum og donskum.
1993-1995. Høvuðsritstjóri á Danskari-føroyskari Orðabók. Føroya Fróðskaparfelag, Tórshavn 1995

Ábyrgdarøki og nevndararbeiði

Fyrilestrar

2013: 17. mai. Málamót: Margfeldni, athall, divergensur og skizoglossia

2013: 14-16 mar. Bilingualism connected to close related languages. Rom for språk. Universitetas Bergensis/Bergens Universitet.

2012: At granska í føroyskum; á Vísindavøkuni 2012. 

2012: 08-09 okt. Færøsk-dansk tosproglighed. Processer og resultater.  Lingua Nordica – Lingua Franca. Háskóli Íslands

2011: Tvímæli: prosessir og úrslit í føroyskum og føroyskum-donskum. Ársaðalfundur hjá Fróðskaparfelagnum 

2010: 06-08 okt. 2010. Internationan Conference "MIMS 2010: Multilingual Individuals and Multilingual Societies" (Hamburg). Heitið á fyrilestri: Faroese-Danish Language Contact.

2010: 22 aug. Frændafundur (Reykjavík). Móttøku- og keldumálsvirkni.

Annað virksemi

Ymiskt

2012. Eri í ferð við at fyrireika føroyskt fyri útlendingar og arbeiði við miðlaútbúgving
2011. Verið við í máltáttinum Orð um mál í Kringvarpi Føroya (2011)
1991-2002. Stigtakari til og medritstjóri á Máltingi - tíðarriti um føroyskt mál og málvísindi

Nevndir

Nevndarlimur í Málráðnum

Ummæli

2012: "Eitt er at siga seg eiga sannleikan, annað er at eiga hann." Ummæli av Málsligar rannsóknir. Greinir og hugleiðingar eftir J. Henriksen. Sosialurin 02/01/12
2007: Ummæli av Føroya mál á mannamunni. André Niclasen. Sosialurin, 28/08/07. 
1997: Ummæli (av Mállæru eftir A. Dahl og P. Andreasen, Málting 21. 7. 
1990: Íslensk Orðsifjabók, ummæli. Varðin.

Týðingar

2009. Popptónleikur úr Vittula. Týðing eftir bók hjá M. Nieme. Sprotin, Vestmanna.
2005: Ravkikarin. Týðing eftir Philip Pullman The Amber Spyglass. Bókadeild Føroya Lærarafelags.
2004: Tann tvíeggjaði knívurin. Týðing eftir Philip Pullman The Subtle Knife. Bókadeild Føroya Lærarafelags.
2004: Norðlýsi. Týðing eftir Philip Pullman Northern Lights. Scholastic Children’s Books, 1995. Bókadeild Føroya Lærarafelags.
2003: Sandor/Ida. Bókadeild Føroya Lærarafelags, Tórshavn.
1997: Hartmansa Kaffihús (Varðin).
1996: Alheimsins einglar, týðing av Englar Alheims (Einar M. Guðmundsson) givið út: Mentunargrunnur Løgtingsins.
1993: Skjólið. Stuttsøga eftir H. K. Laxness, Varðin.
1992: "Icemaster", týðing av stuttsøgu eftir Sveinbjørn I. Baldvinsson, Brá.
1992: Gísla søga Súrssonar (týðing úr norrønum. Lisin í Útvarpi Føroya 1992).
1991: "Hitt gloymda korterið", týðingar úr finskum eftir R. Liksom, Brá.
1990: Týðing av yrking hjá Eeva Kilpi úr finskum, Brá

"Mia-Malua...mín knáa". Sekvensen mellemhøj/lav vokal + tryksvagt /a/ i færøsk.Convergence in Faro-DanishConverging verbal phrases. A case study from Faro-Danish and Danish-German language contact situationsHovedverber i færøsk. En studie af ordstadietKyn og málsamband – dømi í føroyskum-donskum og katalanskum-sponskumLánistigin og danskt í føroyskumThe convergence process between Faroese and Faro-DanishTwo Changes in Faroese: A Common Denominator?
Samband
Fróðskaparsetur Føroya
J.C. Svabos gøta 14
FO-100 Tórshavn
Tel.: +298 352500
Faks: +298 352501
setur(at)setur.fo
CMS::TypoConsult